Ulaştırma alanında Ar-Ge ve yenilikçi projeleri destekleyen Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı UDH Araştırmaları Merkezi Başkanlığı tarafından açılan “Raylı Sistem Teknolojileri” çağrısı kapsamında, Kayseri Ulaşım A.Ş.’nin yaptığı proje başvurusu teknik ve mali kriterler doğrultusunda olumlu değerlendirilerek destek almaya hak kazandı.
Geliştirilecek sistem kapsamında raylı sistem araçlarına yerleştirilecek sensörler, 3B haritalaması yapabilecek yapay zekâ destekli derinlik kamerası ve geliştirilen yazılım sayesinde hat üzerindeki riskler anlık olarak izlenecek.
Sistem; katener hattında tel kopması, dışarıdan gelen yabancı cisimler, pantograf dengesindeki bozulmalar ile hat yüksekliği ve kayma mesafeleri gibi kritik unsurları sürekli analiz edecek. Olası bir çarpma durumunda ise sistem, önceden uyarı vererek kaza ve arızalar gerçekleşmeden önlenmesine katkı sağlayacak.
Yeni teknoloji sayesinde; seferlerde yaşanan aksamaların önüne geçilmesi, güvenlik seviyesinin artırılması, arızalara erken müdahale edilmesi ve bakım maliyetlerinin düşürülmesi hedefleniyor. Ayrıca yılda ortalama 3-4 pantograf hasarı oluşmasının önlenmesi amaçlanıyor.
Türkiye’de Bir İlk Olacak
Projenin hayata geçirilmesiyle birlikte Kayseri, şehir içi raylı sistemlerde yapay zekâ destekli izleme teknolojisini uygulayan ilk şehirlerden biri olmayı hedefliyor. Proje; akademisyen danışmanlığında ve Teknopark iş birliğiyle geliştirilecek. Yüzde 100 yerli yazılım ile oluşturulacak sistem; mevcut raylı sistem kontrol merkezine entegre edilecek, merkezi izleme altyapısı kurulacak ve bölgesel uyarı mekanizmalarıyla anlık müdahale imkânı sağlayacak.
Kayseri Büyükşehir Belediyesi Ulaşım A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Canbulut, projeye ilişkin yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi: “Projemizin Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı UDH Araştırmaları Merkezi Başkanlığı tarafından destek almaya hak kazanması, doğru yolda ilerlediğimizin en somut göstergesidir. Bu çalışma yalnızca bir Ar-Ge projesi değil; aynı zamanda sahada doğrudan karşılık bulacak, güvenliği artıracak, bakım maliyetlerini azaltacak ve işletme süreçlerimizi daha akıllı hale getirecek stratejik bir yatırımdır. Yapay zekâ destekli bu sistem sayesinde hat üzerindeki riskleri önceden tespit ederek arızalara müdahale sürelerini kısaltacağız. Böylece hem yolcu güvenliğini en üst seviyeye çıkaracak hem de sefer sürekliliğini daha güçlü bir şekilde sağlayacağız.”
Arızaların önüne geçerek bakım maliyetlerini düşürmeyi ve hizmet kalitesini arttırmayı hedeflediklerini kaydeden Canbulut, “Özellikle pantograf ve katener sistemlerinde yaşanan arızaların önüne geçerek bakım maliyetlerini düşürmeyi ve hizmet kalitemizi artırmayı hedefliyoruz. Bu da doğrudan vatandaş memnuniyetine yansıyacak. Akademisyenler ve Teknopark iş birliğiyle tamamen yerli ve milli bir yazılım geliştirilmesi bizler için ayrı bir gurur kaynağıdır. Kayseri olarak sadece teknolojiyi kullanan değil, aynı zamanda geliştiren bir şehir olma yolunda ilerliyoruz” şeklinde konuştu.
Canbulut, projeyi 18 ayda hayata geçirmeyi hedeflediklerini belirterek, “Bu proje tamamlandığında Kayseri, akıllı ulaşım sistemlerinde örnek gösterilen şehirlerden biri haline gelecek. Bu kapsamda desteklerinden dolayı Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanımız Dr. Memduh Büyükkılıç’a ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı UDH Araştırmaları Merkezi Başkanlığı’na teşekkür ediyoruz” ifadelerini kullandı.